"II. MEŞRUTİYET SONRASI KURŞUNLA SANSÜR GELENEĞİ BİR MUHALEFET TASFİYESİ ÖRNEĞİ OLARAK AHMET SAMİM CİNAYETİ"
Öz
II. Meşrutiyet dönemiyle birlikte toplumsal hayatta görece özgürlükçü siyasi bir hava hâkim olmuştur. 24 Temmuz 1908 tarihinde gazeteler yazılarını sansüre göndermediler. Artık basın özgürlüğünün, ifade özgürlüğünün, farklı siyasal düşüncelerin cemiyetlerce temsil edilmesinin ve görünür olmalarının önünde bir engelin kalmadığı düşünülmüştür. Bu anlamda istisnai, parlak; fakat kısa bir dönemin yaşandığı söylenebilir. Şöyle ki, “iktidarın yozlaştırdığı” önermesi çok sürmeden karşılık bulmuş, dolayısıyla bir “çözüm yöntemi” olarak, muhalif gazetecilerin susturulmasıyla işe başlanmıştır. Serbesti gazetesi yazarı Hasan Fehmi’nin 6 Nisan 1909 tarihinde Galata Köprüsü’nde, üç kurşunla öldürülmesinin sonrasında, 31 Mart Olayı ve İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin iktidarını tamamen tesis etmesiyle başlayan, iktidarın toplumun her kesimine ve kurumuna sirayet etme çabaları… İşte böyle bir siyasi iklimde, Ahmet Samim iktidarın ve iktidar taraftarlarının dolayısıyla İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin politikalarını, öldürüleceğine dair malumata sahip olmasına rağmen, Sada-yı Millet gazetesinde eleştirel yazılarını sürdüren, genç ve yürekli bir gazetecidir. Ahmet Samim cinayeti, 31 Mart Vakası’ndan sonra yeni muktedirin, adım adım iktidarı ele geçirdiğini hatırlatma ve biat etmeyenlerin sonunun ne olacağını gösterme kabilinde, iktidarın muhalefete gönderdiği bir mesaj olarak okunabilir. 9 Haziran 1910’da, İstanbul Bahçekapı’da vuku bulan Ahmet Samim cinayetinin öncesi, sonrası ve Ahmet Samim’in bugüne bıraktığı hür “sada”sının kıymeti çalışmanın konusunu oluşturmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Ahmad, F. (2007), Demokrasi Sürecinde Türkiye (1945- 1980), İstanbul: Hil Yayınları.
- Akbal İ., Akıncı, M. Türkiye’de Siyasal İktidar-Muhalefet İlişkilerinde Muhalefete Tahammülsüzlüğün Aynası: Basın ve Tasfiyeler, Uluslararası Yönetim İktisat ve İşletme
- Dergisi, Cilt 9, Sayı 18, 2013 Int. Journal of Management Economics and Business, Vol. 9, No. 18, 2013.
- Çaylak, A. (2005), Bir Şerif Mardin Çözümlemesi, Osmanlıda Yöneten ve Yönetilen, Ankara: Kadim Kitabevi.
- Akşin, S. (1987), Jön Türkler ve İttihat Terakki, İstanbul: Remzi Kitabevi.
- Akşin, S. (2003), Siyasal Tarih (1923-1950), Sina Akşin (Haz.), Yakınçağ Türkiye Siyasi Tarihi, ss. (27-122)İstanbul: Milliyet Kitaplığı,
- Hastaş, M. T. (2012), Ahmet Samim, II. Meşrutiyet’te Muhalif Bir Gazeteci, İstanbul: İletişim Yayınevi.
- Heper, M. (2011), Türkiye’nin Siyasal Hayatı, İstanbul: Doğan Kitap.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Ferhat Ateş
*
0000-0002-9141-983X
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
30 Aralık 2018
Gönderilme Tarihi
22 Kasım 2018
Kabul Tarihi
30 Aralık 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 1970 Cilt: 2 Sayı: 2
Cited By
II. Meşrutiyet Dönemi Siyasal Gelişmelerinin Türkiye Demokrasi Tarihine Etkileri
İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi
https://doi.org/10.15869/itobiad.795518BİRİNCİ TBMM DÖNEMİ’NDE İSTANBUL HÜKÜMETLERİNİN YASAMA FAALİYETLERİ VE TBMM’DE ÖRNEKLERLE BUNA İLİŞKİN YAŞANAN MEŞRUİYET TARTIŞMALARI
Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi
https://doi.org/10.16953/deusosbil.1524777